Yeliz Akmaca 
Borsa İstanbul’da yaşanan sert satış dalgası ikinci günde de devam etti. BIST 100 endeksi güne %1,32 düşüşle 12.948,83 puandan başladı. Önceki gün yaşanan sert kaybın ardından piyasaların gözü, fonlarda yaşanan sorunlara ve yetkililerin atacağı adımlara çevrildi.
Yaşanan hareketliliğin ardından Finansal İstikrar Komitesi toplandı. Komite, bazı fonlarda görülen kredi ve likidite sorunlarının piyasadaki dalgalanmanın temelinde olduğunu açıkladı.
BIST 100 Neden Sert Düştü?
BIST 100, 16 Eylül’de oldukça sert bir satış dalgasıyla karşılaştı. Endeks gün içinde %7,73 gerileyerek 12.817,01 puana kadar indi. Kayıpların %6’yı aşmasının ardından Endekse Bağlı Devre Kesici Sistemi devreye girdi. BIST 100 günü %5,54 kayıpla 13.122,58 puanda tamamlarken, piyasada yaklaşık 1,3 trilyon TL’lik piyasa değeri kaybı yaşandığı hesaplanıyor.
Seans sonunda BIST 100 %5,54 düşüşle 13.122,58 puanda kaldı. Bankacılık endeksindeki kayıp %6,38, holding endeksindeki düşüş ise %6,48 oldu.
Satış baskısının arkasında bazı yatırım fonlarında yaşanan likidite ve kredi sorunları bulunuyor. Piyasadaki gelişmelerin ardından teminat tamamlama çağrılarının da hızla yükselmesi, satışların yatırımcı pozisyonları üzerindeki etkisini artırdı.
1,76 Milyar TL Ne Anlama Geliyor?
Teminat, yatırımcının yaptığı işlemin arkasında duran güvence niteliğindeki para veya varlıktır. Piyasa sert düştüğünde bu güvence yetersiz kalabilir. Bu durumda yatırımcıdan ek para yatırması istenir. Buna teminat tamamlama çağrısı denir.
16 Eylül’de bu çağrıların toplamı 1,76 milyar TL’ye çıktı. Yani sert düşüş, bazı yatırımcıların pozisyonlarını koruyabilmek için ek kaynak bulmak zorunda kaldığı bir ortam yarattı.
Finansal İstikrar Komitesi Ne Dedi?
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek başkanlığında 17 Eylül sabahı toplanan Finansal İstikrar Komitesi, sermaye piyasalarındaki son gelişmeleri değerlendirdi.
Komiteye göre hareketlilik, sınırlı sayıdaki portföy yönetim şirketinin yönettiği bazı fonlarda yaşanan kredi ve likidite sorunlarından kaynaklandı. Açıklamada sorunun fon piyasasının belirli bir bölümünde yoğunlaştığı ve geçici, yönetilebilir nitelikte olduğu belirtildi.
Komite ayrıca piyasaların sağlıklı işleyişinin korunması için gerekli tedbirlerin hızla uygulanacağını bildirdi. Özellikle likidite sıkışıklığının giderilmesi ve bulaşma riskinin önlenmesi için adımlar atılacağı açıklandı.
Açıklamada piyasa bozucu eylemlerde bulunduğu belirlenen kişi ve kurumlara karşı düzenleyici ve denetleyici kurumların yetkilerini kullanmaya devam edeceği de vurgulandı.
TCMB’den Üç Yeni Likidite Adımı
Komite toplantısının ardından Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası da Türk lirası likiditesine yönelik yeni adımlar açıkladı.
İlk olarak haftalık repo ihaleleriyle sağlanacak fonlama miktarı artırılacak. Böylece piyasa koşulları dikkate alınarak sisteme sağlanan likiditenin yükseltilmesi planlanıyor.
İkinci adımda Bankalararası Para Piyasası’nda bankaların borç alabilme limitleri, bankacılık sisteminin mevcut bilanço büyüklükleri dikkate alınarak güncellenecek.
Üçüncü adım ise teminat iskonto oranlarının azaltılması olacak. TCMB ayrıca likidite koşullarını yakından izleyeceğini ve gerek görülmesi halinde ilave tedbirler alabileceğini açıkladı.
Piyasanın Gözü Şimdi Nereye Çevrildi?
Son iki işlem gününde yaşanan sert hareketlerin ardından piyasanın önündeki iki temel soru ortaya çıktı. İlki, fonlardaki likidite sorunlarının ne hızla giderileceği. İkincisi ise oluşan satış baskısının başka fonlara ve piyasa segmentlerine yayılıp yayılmayacağı.
Finansal İstikrar Komitesi mevcut hareketliliği yapısal bir risk olarak değerlendirmediğini açıkça ortaya koyarken, TCMB’nin likidite adımları da piyasadaki sıkışıklığı hafifletmeye yönelik olacak.
Bu nedenle önümüzdeki seansta yalnızca BIST 100’ün yönü değil, teminat tamamlama çağrıları ile fon piyasasındaki likidite koşullarının nasıl değiştiği de izlenecek. 1,76 milyar TL’lik teminat çağrısının ardından gelecek yeni veriler, satış dalgasının ne ölçüde sakinleştiğine dair daha somut bir gösterge sunabilir.
Bu içerik genel piyasa verilerine dayanır ve yatırım tavsiyesi değildir. Kendi araştırmanızı yapmanızı öneririz.
Son Dakika kripto para haberleri için hemen tıkla.
Konu ile ilgili yorumlarınızı bize yazabilirsiniz. Ayrıca, bu tarz bilgilendirici içeriklerin devamının gelmesini isterseniz, bizleri Telegram, Youtube ve Twitter kanallarımızdan takip edebilirsiniz.