Paradex (DIME) Nedir?

Paradex, Starknet tabanlı bir appchain üzerinde kurulu bir kripto türev borsası. DeFi ile CeFi arasındaki çizgiyi silmeyi hedefliyor. En büyük ayrıştırıcı özelliği şu: Merkezi borsaların hızını zincir üzerinde sunarken, ZK-encrypted hesap yapısı sayesinde pozisyon detayları, giriş–çıkış seviyeleri ve tasfiye bilgileri tamamen gizli kalıyor. 250’den fazla piyasada sunulan zero-fee perpetual futures işlemleri ise özellikle perakende yatırımcı tarafında güçlü bir çekim yaratıyor.

Tek ürün değil bu. Paradex bugün üç temel bileşenden oluşan bütünlüklü bir ekosistem kurmuş durumda: Paradex Exchange, XUSD ve Paradex Chain. Trading, borç alma–verme, varlık yönetimi ve zincir altyapısı aynı mimaride buluşuyor. Ama asıl hedef, DeFi tarafındaki dağınık kullanıcı deneyimini sadeleştirmek. Altyapı Starknet üzerinde çalışan yüksek performanslı bir Layer-2’ye dayanıyor ve platform beta sürecinde şimdiden 50 milyar doların üzerinde işlem hacmine ulaşmış durumda.

Proje Fikri

Günümüz DeFi’si kullanıcıyı yoruyor. Arayüz karmaşık. Paradex SuperDEX konseptiyle yaklaşıyor meseleye. Paradex’in çıkış noktası oldukça net:

Bugünkü DeFi;

Kullanıcı deneyimi açısından karmaşık
Sermaye verimliliği düşük
Ölçeklenebilirlikte CEX’lerin gerisinde

“SuperDEX” yaklaşımı:

Tek hesap
Tüm ürünler
Her varlık teminat olabilir
Gizlilik + yüksek likidite
Sıfır fee perpetual işlemler.

Yani Binance benzeri bir deneyimi, tamamen zincir üzerinde sunmak istiyor.

Kimler Tarafından Yönetiliyor?

Paradex, sektörün devlerinden Paradigm tarafından inkübe edilmiş bir proje. Ekibin başında CEO olarak Paradigm’in kurucu ortağı, eski profesyonel oyuncu ve trader kimliğiyle bilinen fiddybps1 (Anand Gomes) bulunuyor. Çekirdek kadroda CCO @noncesensicalll ve büyüme tarafında @PioGerard gibi kripto yerlisi isimler var. Dikkat çekici bir dürüstlük hamlesi olarak, “core contributors” (çekirdek ekip) airdrop kapsamı dışında tutulmuş; bu da ekibin kendi cebinden ziyade projenin uzun vadeli başarısına odaklandığına dair bir sinyal olarak okunuyor.

Yatırımcılar ve Ortakları

Temel destek Paradigm’den geliyor. Paradigm hissedarları toplam arzın %13.5’ine sahip. Bu grupta dünyanın en büyük trading firmaları bulunuyor.

Ek olarak:

Starknet ekosistemi
Hyperlane (cross-chain bridge)
Privy (social login altyapısı)

ile teknik ortaklıklar mevcut.

Paradex Nasıl Çalışır?

Paradex Exchange üç temel finansal yapı taşını tek çatı altında topluyor.

İlk katman trading. Spot işlemler, perpetual futures, perpetual options ve henüz CEX’lerde listelenmemiş varlıklar burada aynı hesap üzerinden alınıp satılabiliyor. Cross, isolated ve portfolio margin arasında geçiş yapmak anlık.

Retail kullanıcılar için 100’den fazla markette sıfır işlem ücreti uygulanıyor.

İkinci katman merkeziyetsiz varlık yönetimi. Paradex Vaults sayesinde kullanıcılar aktif trading stratejilerinden pasif endeks ürünlerine kadar farklı yapılara yatırım yapabiliyor. Vault’a giren herkes karşılığında LP token alıyor. Bu token’lar ileride Aave, Morpho veya Pendle gibi protokollerle birlikte kullanılabilecek.

Üçüncü parça ise 2025’te devreye girmesi planlanan borrow/lend sistemi. Kullanıcılar pozisyon kapatmadan borç alabilecek, portföylerinin tamamını teminat olarak gösterebilecek ve boşta duran varlıklardan pasif gelir elde edebilecek.

XUSD – Native Synthetic Dollar

Paradex’in bir diğer önemli bileşeni XUSD.

Bu, klasik bir stablecoin değil. XUSD delta-neutral çalışan, futures basis üzerinden getiri üreten sentetik bir dolar. Teminat olarak kullanılabiliyor, vault’lara yatırılabiliyor ya da lending havuzlarına aktarılabiliyor.

Basitçe söylemek gerekirse: DeFi’de kilitli duran sermayenin “ölü” kalmasını engellemek için tasarlanmış.

Özellikleri:

Futures basis üzerinden yield üretir
Teminat olarak kullanılabilir
Vault’lara yatırılabilir
Lending havuzlarına sokulabilir

Amaç: DeFi’de kilitli duran teminatın “ölü sermaye” olmasını engellemek.

Kısaca: Stablecoin + yield birleşimi.

Paradex Chain

Paradex Chain, Ethereum üzerinde çalışan zk-STARK tabanlı bir Layer-2. Starknet Stack üzerine inşa edilmiş durumda. Cairo programlama dili kullanılıyor. İşlem kapasitesi şu an saniyede yaklaşık 1000, ancak bu rakam artırılıyor. Blok kesinleşmesi 2–3 saniye.

Buradaki kritik fark, gizlilik. ZK tabanlı şifreleme sayesinde kullanıcı pozisyonları, giriş çıkış seviyeleri ve PnL bilgileri dışarıdan görünmüyor.

DIME token bu zincirin native gas varlığı. Yakın dönemde Paradex Chain dış geliştiricilere açılacak ve üçüncü parti uygulamalar doğrudan Paradex likiditesine bağlanabilecek.

DIME Token Nedir?

DIME, Paradex Network’ün sadece “yönetişim” için kenarda tutulan bir kağıdı değil; aslında sistemin her hücresinde çalışan gerçek bir yakıt. Paradex Chain üzerinde bir işlem yapmaya kalktığınızda karşınıza çıkan gas ücretleri doğrudan DIME ile ödeniyor, bu da token’ı ağın zorunlu bir parçası haline getiriyor. Üstelik borsada aktif işlem yapanlar için ciddi bir trading maliyet avantajı da söz konusu. Eğer cüzdanınızda DIME tutuyorsanız, işlem ücretlerinde hatırı sayılır indirimler alabiliyorsunuz.

İşin yatırım ve teşvik boyutu da oldukça katmanlı. Kullanıcılar ellerindeki varlıkları stake ederek hem ağın güvenliğine oylarıyla destek oluyor hem de protokol gelirlerinden pay alabiliyorlar. Likidite sağlayıcıları için sunulan liquidity mining ödülleri ise ekosistemin derinliğini korumak için tasarlanmış. Paradex Foundation açıklamalarına baktığımızda; projenin parametrelerinden protokol güncellemelerine kadar her kritik kararda DIME sahiplerinin söz sahibi olduğu bir yönetişim (governance) yapısı görüyoruz. Kısacası karşımızda, sıradan bir borsa token’ından fazlası; zincirin enerjisini sağlayan ve topluluğu birbirine bağlayan bir mekanizma var.

DIME Token: Kilitler Ne Zaman Açılıyor?

Toplam arzın dağılımı:

%20.0 Community Airdrop
%26.6 Ongoing Community Rewards
%5.0 Liquidity Programs
%6.0 Foundation
%25.1 Core Contributors
%3.8 Future Contributors & Advisors
%13.5 Paradigm Shareholders

Toplamda %57.6 community odaklı.

Airdrop

Genesis arzının %20’si XP bazlı Community Airdrop.

Sybil-resistant sistem
Çok sezonlu XP modeli
Token’lar tam unlocked

Core ekip airdrop’a dahil değil.

Takım Unlock Mekanizması (Önemli)

Paradex klasik “time vesting” modelini terk etti.

Takım tokenlarının:

%80’i performance-based
%20’si zaman bazlı

Yani ürün gelişmezse token açılmıyor.

Bu, piyasada oldukça nadir görülen bir model.

Yönetişim

Uzun vadede:

Tam merkeziyetsizlik
Stage 2 Rollup
Open-source stack
Community governance

hedefleniyor.

DIME sahipleri protokol kararlarında söz sahibi olacak.

2026 Planları

Season 2 süreci 6 aya yayılarak güncellendi. Yakın vadeli planda spot trading, vadeli opsiyonlar ve pre-market işlemlerinin lansmanı var. 18 Şubat 2026 itibarıyla başlayacak haftalık Season 3 XP dropları, topluluğu TGE sürecine kadar canlı tutmayı amaçlıyor. Uzun vadede ise yapay zeka ajanlarının yönettiği yatırım kasaları (AI agents for vaults) ve tam multichain entegrasyonu hedefleniyor.

Paradex Neden Klasik DEX’lerden Ayrılıyor?

Paradex, Starknet tabanlı bir appchain üzerinde kurulu bir kripto türev borsası. DeFi ile CeFi arasındaki çizgiyi silmeyi hedefliyor. En büyük ayrıştırıcı özelliği şu: Merkezi borsaların hızını zincir üzerinde sunarken, ZK-encrypted hesap yapısı sayesinde pozisyon detayları, giriş–çıkış seviyeleri ve tasfiye bilgileri tamamen gizli kalıyor. 250’den fazla piyasada sunulan zero-fee perpetual futures işlemleri ise özellikle perakende yatırımcı tarafında güçlü bir çekim yaratıyor.

Bu yapı, DIME’ı sadece bir governance token değil, doğrudan zincirin yakıtı haline getiriyor.

Paradex açıkça kısa vadeli hype değil, çok yıllık bir finans altyapısı inşa etmeye çalışıyor.

Resmi Bağlantıları

Son dakika kripto para haberleri için hemen tıkla

Konu ile ilgili yorumlarınızı bize yazabilirsiniz. Ayrıca, bu tarz bilgilendirici içeriklerin devamının gelmesini isterseniz, bizleri Telegram, Youtube ve Twitter kanallarımızdan takip edebilirsiniz.

Altcoin Projeleri, Proje İncelemeleri